Wegwijs worden in je eigen gedrag als leerkracht

Leerkrachten Irene Nijman en Nieke van der Zee volgden kortgeleden de training Wegwijs in gedrag. Het werd een boeiende reis naar meer zelfinzicht. Hun voornaamste conclusie?

Je kunt niet zonder de betrokkenheid van ouders
Waarom wilden jullie deze training volgen?
Nieke (leerkracht groep 5 op De Klipper in IJmuiden): “Ik had op dat moment een pittige klas met gedragsproblemen. Op de Pabo pluis je de theorie van de pedagogiek uit. Maar de praktijk is altijd anders. Ik wilde minder handelingsverlegen zijn.”

Irene (leerkracht groep 1-2 op de Panta Rhei in Beverwijk): “Soms heb je een kind in de klas, waarmee je geen land kan bezeilen. Extreem moeilijk om contact mee te maken en te corrigeren. Hoe ga je daarmee om? Kun je die patstelling doorbreken?”
Hoe kijken jullie terug op de training?
Nieke: “Ik was de training ingegaan in de veronderstelling dat we praktische pedagogische handvatten aangereikt zouden krijgen. Maar zo was het niet. Je werd teruggeworpen op jezelf en kreeg een spiegel voorgehouden. Ben je vrij van meningen en oordelen? Ga je open een relatie aan? Dat was goed, maar ook confronterend. Het haalde mij uit mijn comfortzone.” Irene: “Lastig gedrag kent vele achtergronden. Je ervaart om naar jezelf te kijken als onderdeel van een netwerk om een kind heen. Dat netwerk bestaat verder uit de klas, collega-docenten, ouders, de zorg. Een mooie oefening was een soort opstelling in een ruimte waarmee je met briefjes de rollen en verantwoordelijkheden van die partijen beschreef.”

Nieke: “Als een kind onaangepast gedrag vertoont in de klas, is dat vaak te verklaren uit het feit dat de regels thuis en op school niet hetzelfde zijn. Daardoor komt hij in een spagaat, waardoor hij in verwarring raakt en niet weet hoe te reageren.”
Was dat de belangrijkste les?
Irene: “In zekere zin wel. Ik ben mij er nog bewuster van geworden hoe belangrijk ouderbetrokkenheid is bij het welzijn van kinderen. Nodig ze vaak uit op gesprek, bouw een vertrouwensrelatie op. Zo kun je verwachtingen goed op elkaar afstemmen en snel schakelen als er problemen ontstaan.”

Nieke: “En wees geduldig. Zelf heb ik de neiging vervelend gedrag snel op te willen lossen, maar het is een proces.”

Irene: “Weet je wat ook helpt? Stel een kindprofiel op. Ik had een jongetje dat amper sprak in de klas. Ik heb een vriendje erbij gehaald en met elkaar hebben we voor het profiel uitgevogeld wat hij kan en wat hij wil leren. Dat was een doorbraak. Het leverde ook weer aanknopingspunten op voor het gesprek met de ouders.”
In hoeverre doen jullie dingen nu anders?
Nieke: “Doordat deze training zo’n zoektocht was naar wie je zelf bent als mens en leerkracht, deel je ook makkelijker je gevoelens. Laatst was een goede vriendin van mij overleden. Aan het begin van de les heb ik gezegd: ‘Juf is vandaag een beetje verdrietig. Daardoor kan ik misschien wat minder hebben.’ Als je het niet te zwaar aanzet, weten kinderen dat te waarderen.”

Irene: “Helemaal mee eens. Ik word daar ook eerlijker in.”
Zouden jullie deze training aan collega’s aanraden?
Irene: “Absoluut. Je zou het met het team kunnen doen. Wel moet je als deelnemer tijd erin willen steken, want je krijgt aardig wat huiswerk mee. En ben je bereid om kritisch naar jezelf te kijken?”

Nieke: “Er wordt nog een vervolg gegeven met een verdiepingsslag. Daar ben ik zeker in geïnteresseerd. Dan zou ik nog wat meer praktische situaties willen behandelen waarin extreme emoties bij kinderen voorkomen.”
Als een kind onaangepast gedrag vertoont in de klas, is dat vaak te verklaren uit het feit dat de regels thuis en op school niet hetzelfde zijn

Ook wijzer in gedrag worden?

De training Wegwijs in gedrag leert leerkrachten op een andere manier naar gedrag van kinderen te kijken. De training wordt aangeboden door de samenwerkingsverbanden PO IJmond en PPO-NK en wordt in het schooljaar 2022-2023 opnieuw gegeven. Geïnteresseerd? Klik hier voor meer informatie en inschrijven.

Ontvang de verhalen in je mailbox

Wil jij op de hoogte blijven van alle inspirerende verhalen die we maken over Passend Onderwijs in de IJmond?
Schrijf je in en ontvang 3 keer per jaar de verhalen in je mailbox.
  • Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.